Zgorzelec to miasto graniczne. Z niemieckim Goerlitz tworzy architektoniczną całość, podzieloną jedynie Nysą Łużycką. Oba miasta, ale i regiony je okalające tworzą też przygraniczną całość w wymiarze gospodarczym i społecznym. Po obu stronach granicy kwitnie handel, a wielu Polaków mieszkających w przygranicznych powiatach jeździ codziennie do Niemiec do pracy.

Burmistrz Zgorzelca Rafał Gronicz zwrócił uwagę, że to nawet 30 proc. czynnych zawodowo mieszkańców Zgorzelca. - A według obliczeń starostwa nawet 40 proc. mieszkańców powiatu. W samej Saksonii pracuje ponad 20 tys. Polaków, z tego około 10 tys. codziennie przekracza granicę – powiedział PAP włodarz miasta. W tej grupie są też mieszkańcy innych dolnośląskich powiatów położonych przy granicy – bolesławieckiego czy lubańskiego.

Wpływy z podatku dochodowego płaconego przez Polaków pracujących w Niemczech, a mieszkających w kraju, nie zasilają budżetów lokalnych samorządów. W przypadku Zgorzelca to uszczuplenie wynosi od 15 do 20 mln zł rocznie, przy budżecie miasta sięgającym 220 mln zł.

– Dla naszego miasta to duże pieniądze. Za taką kwotę można na przykład przeprowadzić remont basenu odkrytego. Za 20 mln można zrobić naprawdę sporo inwestycji, a nam brakuje pieniędzy przede wszystkim na inwestycje – wskazał burmistrz.

Zwrócił uwagę na poszukiwania rozwiązań mających pomóc przygranicznym samorządom w odzyskaniu wpływów podatkowych. - Mieszkańcy, którzy pracują w Niemczech, żyją po polskiej stornie, tu robią zakupy, tu budują domy i tankują samochody. Płacą podatek VAT w dużej skali. Dlatego myślę, że rozsądnym rozwiązaniem może być specjalna subwencja z budżetu państwa dla samorządów, których mieszkańcy pracują u naszych sąsiadów – mówił Gronicz.

Dodał, że takie rozwiązania mogłyby choć w części zrekompensować straty ponoszone przez samorządy. Wskazał też na rozwiązania stosowane w innych państwach. – Na przykład część pieniędzy z podatków jest zwracana do państwa, z którego pochodzą pracownicy; są rozwiązania umożliwiające udział samorządów w podatku VAT czy podatku akcyzowy. Ale to jest dużo bardziej skomplikowane, niż policzenie i opracowanie subwencji od liczby osób pracujących za granicą, a mieszkających w kraju, w regionach przygranicznych – mówił burmistrz.

Według szacunków Związku Miast Polskich w Niemczech pracuje około 100 tys. Polaków, którzy na stałe mieszkają w kraju, a w Czechach jest to 50 tys. Na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, zawieranych dwustronnie przez państwa UE, w większości płacą oni podatek PIT w kraju, w którym wykonują pracę – podał Związek.

Przekazał, że choć umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania standardowo określają, że dochód z pracy najemnej podlega opodatkowaniu w miejscu wykonywania pracy, to bywa, że ta zasada jest modyfikowana, np. umożliwiając opodatkowanie w państwie rezydencji (zamieszkania), jak w przypadku Niemiec i Holandii. (PAP)

pdo/ pad/